Pracownicy

Julia Kapelańska-Pręgowska – profil akademicki

Adiunkt w Katedrze Praw Człowieka Wydziału Prawa i Administracji Uniwersytetu Mikołaja Kopernika w Toruniu. Posiada tytuł doktora nauk prawnych w zakresie prawa międzynarodowego publicznego (2010, UMK). Jest absolwentką specjalistycznych kursów w zakresie praw człowieka na Uniwersytecie Europa-Universität Viadrina i w Institut des Droits de l’Homme w Strasburgu, a także szkoleń antydyskryminacyjnych w Akademii Prawa Europejskiego (ERA). Odbyła staż naukowy w Lauterpacht Centre for International Law na Uniwersytecie Cambridge (w ramach stypendium im. Bohdana Winiarskiego w dziedzinie prawa międzynarodowego, 2017) oraz w Instytucie Maxa Plancka ds. Porównawczego Prawa Publicznego i Prawa Międzynarodowego (lipiec 2025). Pełni funkcję zastępcy redaktora naczelnego indeksowanego w Scopus czasopisma „Comparative Law Review”. Jest członkinią Międzynarodowego Stowarzyszenia Prawniczego (grupa polska), European Association of Health Law (jako National Contact Point for Poland), Open Council of Europe Academic Networks (OCEAN) oraz reprezentuje Katedrę Praw Człowieka w Stowarzyszeniu Instytutów Praw Człowieka (AHRI).

Badania

Jej badania koncentrują się na prawie międzynarodowym praw człowieka i prawie porównawczym, ze szczególnym uwzględnieniem standardów biomedycznych, prawa antydyskryminacyjnego, zagadnień pluralizmu i różnorodności kulturowej w międzynarodowym prawie praw człowieka oraz ochrony grup szczególnie wrażliwych. Jej rozprawa doktorska pt. „Prawne i bioetyczne aspekty badań genetycznych” otrzymała pierwszą nagrodę w ogólnopolskim konkursie „Państwa i Prawa” na najlepszą rozprawę doktorską obronioną w Polsce w 2010 roku.

Kierowała i uczestniczyła w kilku projektach badawczych, w tym jako PI w projekcie finansowanym przez Narodowe Centrum Nauki MINIATURA (2017) oraz jako współbadacz w projekcie finansowanym przez IDUB „Wolność czy bezpieczeństwo? Dylematy prawne i etyczne nowych technologii cyfrowych – perspektywa międzynarodowego prawa praw człowieka i polityki bezpieczeństwa (2022–2024). Jest laureatką stypendium START Fundacji na rzecz Nauki Polskiej (2014).

Jest autorką dwóch monografii, licznych artykułów naukowych oraz współredaktorką pięciu tomów zbiorowych. Jej prace ukazały się w wiodących czasopismach, m.in. „European Journal of Health Law”, „European Yearbook on Human Rights”, „Health and Human Rights Journal” oraz „International Community Law Review”. Wyniki swoich badań prezentowała na konferencjach organizowanych przez Radę Europy, Agencję Praw Podstawowych Unii Europejskiej oraz instytucje akademickie w Japonii, Wielkiej Brytanii, Stanach Zjednoczonych, Belgii, Szwecji, Portugalii i innych krajach europejskich.

Doświadczenie dydaktyczne

Na UMK prowadzi podstawowy kurs dotyczący systemów ochrony praw człowieka oraz kilka kursów specjalistycznych,  w tym „Prawo i biomedycyna: perspektywa międzynarodowa i porównawcza”, „Prawa człowieka, pluralizm i różnorodność kulturowa w Europie”, „Międzynarodowa ochrona kobiet, dzieci i osób z niepełnosprawnościami” oraz „Wprowadzenie do prawa antydyskryminacyjnego”. Wykładała również jako wykładowca wizytujący w ramach programów mobilności Erasmus+ na Uniwersytecie Masaryka w Brnie i Uniwersytecie w Rijece.

W latach 2021–2026 objęła opieką merytoryczną projekty w ramach międzynarodowego programu Toruń Economic and Legal Summer Program (TELSP). Od 2022 roku współpracuje jako wykładowczyni z kilkoma ukraińskimi uniwersytetami, w tym z Państwowym Uniwersytetem Spraw Wewnętrznych w Odessie, Narodowym Uniwersytetem Akademii Ostroh, Uniwersytetem Zarządzania i Prawa w Chmielnickim oraz Narodowym Uniwersytetem im. I. I. Mechnikova w Odessie. Jest certyfikowaną tutorką w ramach programu HELP Rady Europy (Human Rights Education for Legal Professionals) oraz pełni funkcję trenerki zespołu UMK i sędzi w międzynarodowych konkursach moot court dotyczących praw człowieka (m.in. Nelson Mandela Wold Human Rights Moot Court Competition).

Dodatkowe działania

Aktywnie angażuje się w inicjatywy promujące edukację w zakresie praw człowieka wśród różnych grup odbiorców, w tym dzieci, młodzieży i dorosłych. Przez dziesięć lat pełniła funkcję sekretarza Komitetu Centralnego Ogólnopolskiej Olimpiady Wiedzy o Prawach Człowieka dla uczniów szkół średnich. Prowadzi zajęcia w ramach Uniwersytetu Dziecięcego UMK. Wzięła udział w opracowaniu i wdrożeniu interdyscyplinarnego projektu PUNKT WIDZENIA, finansowanego przez Narodowe Centrum Kultury w ramach programu SYNERGIE, będącego częścią krajowego programu kulturalnego towarzyszącego polskiej prezydencji w Radzie Unii Europejskiej w 2025 r. Projekt obejmował między innymi serię warsztatów prawniczo-artystycznych poświęconych Karcie praw podstawowych Unii Europejskiej oraz opracowanie i publikację książki edukacyjnej o Unii Europejskiej dla dzieci.