IVR World Congress to najważniejsza na świecie konferencja poświęcona filozofii prawa, teorii prawa oraz filozofii społecznej i politycznej. Organizowana jest co dwa lata przez International Association for the Philosophy of Law and Social Philosophy (IVR) – najstarsze i największe międzynarodowe stowarzyszenie zrzeszające badaczy zajmujących się teorią i filozofią prawa.
Kongres stanowi forum wymiany poglądów dla naukowców reprezentujących różne tradycje badawcze i systemy prawne, a jego program obejmuje wykłady plenarne, panele tematyczne oraz specjalistyczne warsztaty poświęcone najważniejszym wyzwaniom współczesnego prawa. XXXII edycja Kongresu odbyła się w dniach 29 czerwca – 3 lipca 2026 r. w Stambule, pod hasłem „Law in the Face of the Changing Problems of the World”(„Prawo wobec zmieniających się problemami świata”). Tematyka wydarzenia koncentrowała się na poszukiwaniu odpowiedzi na globalne wyzwania, takie jak kryzys demokracji, rozwój nowych technologii, zmiany klimatyczne, migracje czy przemiany międzynarodowego porządku prawnego.
Jednym z wydarzeń towarzyszących Kongresowi był Special Workshop zatytułowany „Revisiting the Normative Foundations of Liberal Democracy: A Legal and Constitutional Perspective” („Ponowne przemyślenie normatywnych podstaw demokracji liberalnej. Perspektywa prawna i konstytucyjna”) a zorganizowany przez Prof. UMK dr hab. Marcina Kilanowskiego.
Został on poświęcony jednemu z najważniejszych problemów współczesnej filozofii prawa i teorii konstytucjonalizmu – pytaniu o to, czy tradycyjne normatywne podstawy demokracji liberalnej pozostają wystarczające wobec wyzwań XXI wieku. Punktem wyjścia dla dyskusji było przekonanie, że zjawiska takie jak narastająca polaryzacja polityczna, osłabienie zaufania obywateli do instytucji publicznych, wzrost nierówności społecznych czy rozwój populizmu wskazują na potrzebę ponownego namysłu nad wartościami, na których opiera się współczesny porządek demokratyczny. Uczestnicy seminarium zastanawiali się, czy klasyczne liberalne akcentowanie autonomii jednostki i ochrony praw człowieka powinno zostać uzupełnione o silniejszy wymiar wspólnotowy, oparty na solidarności, odpowiedzialności i dobru wspólnym.
Centralnym zagadnieniem spotkania była koncepcja solidarności jako możliwego nowego fundamentu demokracji konstytucyjnej. Dyskusja dotyczyła tego, czy solidarność może stać się zasadą organizującą współczesne państwo demokratyczne oraz w jaki sposób mogłaby zostać wyrażona w prawie konstytucyjnym i praktyce funkcjonowania instytucji publicznych. Rozważano również znaczenie takich pojęć jak uznanie, równość relacyjna, braterstwo czy dobro wspólne oraz ich potencjalną rolę w odnowieniu współczesnej teorii demokracji liberalnej.
Podczas seminarium wypowiedzieli się uznani przedstawiciele filozofii prawa i teorii konstytucjonalizmu z różnych ośrodków akademickich. Prof. UMK dr hab. Marcin Kilanowski z UMK przedstawił referat Beyond Liberal Democracy: Solidarity Rights as Foundations for Solidarity Democracy, proponując rozwinięcie modelu demokracji poprzez wprowadzenie praw solidarnościowych jako jednego z jej podstawowych elementów. Prof. Stephen Macedo z Princeton University mówił o potrzebie odnowienia demokracji liberalnej w kontekście różnorodności społecznej, roli elit oraz problemu solidarności narodowej. Prof. Dr hab. Marek Zirk-Sadowski z Uniwersytetu Łódzkiego przedstawił rozważania poświęcone prawu do pokoju jako istotnej kategorii współczesnej filozofii prawa. Prof. Martin Krygier z University of New South Wales podjął refleksję nad ideą rządów prawa i jej znaczeniem dla funkcjonowania współczesnych demokracji. Prof. Imer B. Flores z Narodowego Uniwersytetu Autonomicznego Meksyku (UNAM) omówił aktualność idei zawartych w Deklaracji Niepodległości Stanów Zjednoczonych w 250. rocznicę jej uchwalenia, natomiast Prof. UMK dr hab. Karol Dobrzeniecki z UMK zaprezentował referat poświęcony przyszłości konstytucjonalizmu w warunkach dynamicznych przemian społecznych i technologicznych. Na zakończenie dr hab. Arkadiusz Barut skupił się na zmienności prawa w demokracjach liberalnych.
Seminarium stanowiło ważne forum dyskusji nad kierunkami rozwoju współczesnej demokracji konstytucyjnej oraz miejscem prawa w procesie odpowiadania na nowe wyzwania społeczne i polityczne. Szczególne znaczenie miało połączenie perspektywy filozoficznoprawnej z analizą konkretnych problemów konstytucyjnych, dzięki czemu spotkanie wpisało się w główną ideę XXXII Światowego Kongresu IVR – poszukiwanie nowych odpowiedzi prawa na zmieniające się problemy współczesnego świata.